Dostęp otwarty
LOKALNY WYMIAR TRANSFORMACJI ENERGETYCZNEJ - NA PRZYKŁADZIE SUBREGIONU KONIŃSKIEGO
Tomasz HERUDZIŃSKI1
Język publikacji: polski
artykuł naukowy
Transformacje Nr 3(126)2025, Data publikacji: 30 września 2025r.
Słowa kluczowe: transformacja energetyczna, sprawiedliwa transformacja, regiony pogórnicze, samorząd terytorialny, organizacje pozarządowe, współpraca międzysektorowa, opinia publiczna
Streszczenie Artykuł analizuje lokalny wymiar transformacji energetycznej ze szczególnym uwzględnieniem koncepcji sprawiedliwej transformacji. Przedmiotem badań jest subregion koniński zlokalizowany w Wielkopolsce Wschodniej i poddany analizie ze względu na fakt, że jego przedstawiciele jako jedni z pierwszych w Polsce zadeklarowali wdrażanie sprawiedliwej transformacji. Transformacja energetyczna ujmowana jest tu nie tylko jako proces technologiczno-ekonomiczny, ale przede wszystkim jako złożony proces społeczno-polityczny. W części teoretycznej wykorzystano perspektywy socjologiczną i politologiczną, zwracając szczególną uwagę na podejście systemowe oraz koncepcje odnoszące się do roli opinii publicznej w legitymizacji procesów transformacyjnych. Część empiryczna oparta jest na jakościowych wywiadach indywidualnych przeprowadzonych z przedsiębiorcami i ekspertami subregionu konińskiego. Wyniki badań wskazują na wysoki poziom świadomości nieuchronności transformacji energetycznej oraz jej znaczenia dla przyszłości regionu, przy jednoczesnym postrzeganiu jej zarówno jako źródła zagrożeń, jak i szans rozwojowych. Kluczową rolę w budowaniu akceptacji społecznej i łagodzeniu napięć przypisuje się instytucjom regionalnym, w szczególności Agencji Rozwoju Regionalnego w Koninie. Jednocześnie respondenci krytycznie oceniają centralistyczny model polityki energetycznej państwa oraz bariery administracyjne. Artykuł wskazuje, że subregion koniński może stanowić przykład sprawiedliwej transformacji, na którym mogą wzorować się przedstawiciele analogicznych regionów pogórniczych stojących w obliczu konieczności przeprowadzenia transformacji energetycznej.
Katedra Socjologii, Instytut Nauk Socjologicznych i Pedagogiki, SGGW w Warszawie, Polska
ORCID: 0000-0002-4102-2957
E-mail: tomasz_herudzinski@sggw.edu.pl